Het werkwoord "zijn" kent in het Spaans twee versies: ser en estar.
|
|
Het verschil in het gebruik van de Spaanse werkwoorden ser en estar wordt hieronder besproken en geïllustreerd aan de hand van concrete voorbeelden.
Het werkwoord ser komt van het Latijnse werkwoord "essere" dat "scène" betekent. Daarom wordt ser gebruikt om een essentiële eigenschap uit te drukken. Ser wordt gebruikt voor situaties die permanent of langdurig zijn. Heel belangrijk is het begrip "langdurig". Voor het gevoel van iemand die Nederlands als moedertaal heeft, is studeren niet voor "altijd" en een nationaliteit kan wel veranderen. Dit is inderdaad waar, maar dan moet men weten dat studeren als beroep of "langdurige bezigheid" wordt gezien en dat men niet elke dag van nationaliteit verandert maar het gaat over een zeer langdurige proces dat om lange procedures vraagt. Daarom moeten de zinnen: Juan es estudiante en Mónica es venezolana als situaties gezien worden die permanent zijn omdat Juan student is van beroep en Mónica Venezolaanse blijft totdat ze dit laat veranderen en dit is geen ogenblikkelijke situatie.
Permanent zijn: eigenschappen van een voorwerp of persoon, beroep, nationaliteit.
Eigenschappen
| Soy inteligente. | Ik ben intelligent. | |
| Eres simpático. | Jij bent sympathiek. | |
| Mis padres son tolerantes. | Mijn ouders zijn tolerant. | |
| Helena es bonita. | Helena is mooi. | |
| Ustedes son buenos. | Jullie zijn goed. | |
| Juan es generoso. | Juan is royaal. |
Beroep
| Soy médico. | Ik ben arts. | |
| María es estudiante. | María is studente. | |
| Pedro es carpintero. | Pedro is timmerman. |
Nationaliteit
| Ana es mexicana. | Ana is Mexicaanse. | |
| José es argentino. | José is Argentijn. | |
| Jan es holandés. | Jan is Nederlander. |
Concrete situaties waar ser wordt gebruikt
| Gebruik | Voorbeeld |
| Oorsprong | Las naranjas son de Valencia. |
| Doel | La tarea es para mañana. |
| Tijdstip | Son las tres de la tarde. |
| Onpersoonlijk gebruik | Es posible que lleguen más tarde. |
| Kenmerk | Este cañón es muy profundo. |
| Sociale gebeurtenis | La fiesta es en casa de Sara. |
| Gebruik | Voorbeeld |
| Oorsprong | Ellos son de Alemania. Ese señor es de una familia noble. |
| Doel | Este regalo es para tí. Estas revistas son para los vecinos. |
| Eigendom | Este coche es mío. Este perro es de Pablo. |
| Materiaal | Los calcetines son de lana. La cubierta de este libro es de cuero. |
| Tijdstip | Eran las dos cuando llegaron. Hoy es viernes. |
| Onpersoonlijk gebruik | Es una lástima que tú no puedas ir. Era necesario salir temprano. |
| Kenmerk | La nieve es blanca. Don Ramón es muy rico. |
| Sociale gebeurtenis | La conferencia será en el auditorio. La boda fue en la catedral. |
Het werkwoord estar komt van het Latijnse werkwoord "stare" en drukt een staat uit. Daarom wordt estar gebruikt om een tijdelijk situatie of conditie aan te duiden. "Estar" wordt gebruikt bij veranderlijke situaties. Een situatie verandert wanneer deze betrekking heeft op gevoelens of eenmalige acties of situaties. Bij "verliefd zijn op iemand" kunnen studenten denken dat het normaal gezien heel "wenselijk" is dat het maar eenmalig en voor altijd zal zijn. Dit is misschien wel zo, maar semantisch gezien is "verliefd zijn (op iemand)" inherent een tijdelijke en veranderlijke situatie. Het is een toevallige situatie: verliefdheid overkomt iemand en kan plotseling ophouden. Het is dus niet op voorhand een langdurige situatie.
Gevoelens
| Estoy harto. | Ik ben het beu. | |
| Estoy furioso. | Ik ben razend. | |
| Julio está enamorado de Silvia. | Julio is verliefd op Silvia. |
Niemand kan "eeuwig" razend zijn. Verliefd op iemand zijn, is iets dat in principe kan veranderen. Dit in verband met gevoelens van de mens die veranderlijk van aard zijn.
Eenmalige situaties
| Estás muy bonita hoy, Mariela. | Vandaag zie jij er mooi uit, Mariela. | |
| Estás muy crítica, mamá. | Wat ben jij nou kritisch, mamma. |
| Gebruik | Voorbeeld |
| Gezondheid | Estoy bien de salud. |
| Toestand | Estoy cansado. |
| Ligging | Los archivos están ahí. |
| Tegenstrijdigheid | El chocolate está amargo. |
| Nadruk | El postre está delicioso. |
| Gebruik | Voorbeeld |
| Gezondheid | El pobre chico está enfermo. Estoy mal, tengo un resfrío. |
| Toestand | Estoy muy preocupado por la salud de Irma. La botella está vacía. |
| Ligging | Las Islas Mujeres están en el Caribe. El Albaicín está en la parte vieja de Granada. |
| Tegenstrijdigheid | Este café está frío. Este té está muy dulce. |
| Nadruk | ¡Qué bonita estás! ¡Qué guapo está Julio! |
Sommige bijvoeglijke naamwoorden krijgen verschillende betekenissen volgens het gebruik van ser en estar.
| Bijvoeglijk naamwoord | Met ser | Met estar |
| Abierto | Oprecht | Geopend, niet gesloten |
| Aburrido | Saai, iets/iemand die vermoeit | Moe zijn |
| Alto | Lengte | Ligging |
| Bajo | Lengte | Ligging |
| Borracho | Alcoholist | Dronken op een tijdstip |
| Bueno | Van goede kwaliteit | Van goede smaak |
| Cerrado | Iemand die niet spreekt | Dicht, niet open |
| Enfermo | Slecht bedoeld | Slecht aan toe |
| Limpio | Kenmerk | Niet vuil |
| Nuevo | Pas gemaakt | Niet gebruikt |
| ser: | zijn + een eigenschap (langdurig, altijd geldend) of hoedanigheid
| estar: | zijn + een toestand (tijdelijk, op een bepaald moment geldend); zich bevinden
| |
| Marisa: | Clara. ¿Dónde estás? | |
| Clara: | ......en mi habitación.......estudiando. | |
| Marisa: | ¿......lista para salir? | |
| Clara: | Yo no quiero salir.........demasiado cansada. | |
| Marisa: | Pero tenemos que ir al concierto de Les Luthiers. | |
| Clara: | El concierto de Les Luthiers.....mañana, el jueves. | |
| Marisa: | Hoy......jueves. | |
| Clara: | ¿Qué hora....? | |
| Marisa: | Las ocho y el concierto......a las nueve. | |
| Clara: | Esto......increíble. Vámonos ya. | |
| Marisa: | ........muy nerviosa, mejor tomamos un taxi. |
|
|